{"id":1070,"date":"2011-07-07T07:44:46","date_gmt":"2011-07-07T06:44:46","guid":{"rendered":"http:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/?p=1070"},"modified":"2011-07-07T23:38:30","modified_gmt":"2011-07-07T22:38:30","slug":"arktyczny-savoir-vivre","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/2011\/07\/07\/arktyczny-savoir-vivre\/","title":{"rendered":"Arktyczny savoir vivre"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Poniewa\u017c Panorama min\u0119\u0142a ju\u017c Przyl\u0105dek P\u00f3\u0142nocny, warto przypomnie\u0107 sobie, jak nale\u017cy si\u0119 zachowywa\u0107 na Svalbardzie. Regu\u0142y narzucone przez Natur\u0119, Guwernatora i zdrowy rozs\u0105dek nie s\u0142u\u017c\u0105 tylko wizerunkowi odwiedzaj\u0105cych, ale przede wszystkim bezpiecze\u0144stwu, zar\u00f3wno ludzi, jak i przyrody nie ska\u017conej post\u0119pem cywilizacji. Wiele z tych wskaz\u00f3wek przyda si\u0119 wszystkim polarnikom. Niekt\u00f3re z nich s\u0105 oczywiste, ale powody ich przestrzegania ju\u017c niekoniecznie.<\/p>\n

Wody, po kt\u00f3rych b\u0119dziemy \u017ceglowa\u0107 kryj\u0105, poza g\u00f3rami lodowymi i smokami, tak\u017ce inne niespodzianki. Raptowne wahania g\u0142\u0119boko\u015bci nie tylko utrudniaj\u0105 rzucenie kotwicy. Stanowi\u0105 powa\u017cne ryzyko odkrycia nowej podwodnej przeszkody nawigacyjnej w postaci ska\u0142, kt\u00f3re ust\u0119puj\u0105 z drogi r\u00f3wnie niech\u0119tnie, jak latarnie morskie. W dodatku nie prowadz\u0105 obserwacji otaczaj\u0105cych je w\u00f3d.<\/p>\n

\"\"<\/a>Opr\u00f3cz dzielnych \u017ceglarzy i oczywi\u015bcie luksusowych wycieczkowc\u00f3w, na svalbardzkich wodach spotka\u0107 mo\u017cna sosny syberyjskie. Nie, nie rosn\u0105 tam. Czekaj\u0105 na niefrasobliwych \u017ceglarzy, ukryte tu\u017c pod powierzchni\u0105 wody. Wa\u017c\u0105 wiele ton i maj\u0105 ograniczon\u0105 zdolno\u015b\u0107 manewrow\u0105, dlatego lepiej je omija\u0107, a wcze\u015bniej w por\u0119 zauwa\u017cy\u0107, co nie jest \u0142atwe.<\/p>\n

Sama woda te\u017c mo\u017ce zaskoczy\u0107. Du\u017ce p\u0142ywy i silne pr\u0105dy to obowi\u0105zkowi towarzysze rejsu. Dodatkowo mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 bystrza spowodowane przez g\u00f3rskie strumienie lub wod\u0119 sp\u0142ywaj\u0105c\u0105 z lodowc\u00f3w. Opr\u00f3cz tego, \u017ce same w sobie mog\u0105 stanowi\u0107 zagro\u017cenie, bywaj\u0105 sygna\u0142em o wyp\u0142yceniu lub innym niebezpiecze\u0144stwie.<\/p>\n

Pora wyj\u015b\u0107 na l\u0105d. Znakomita wi\u0119kszo\u015b\u0107 archipelagu jest obj\u0119ta nakazem meldowania ka\u017cdego kroku Guwernatorowi. W szczeg\u00f3lnych przypadkach mo\u017ce on odm\u00f3wi\u0107 zgody na eksploracj\u0119. Nam nie odm\u00f3wi\u0142, a jedynie \u017cyczy\u0142 powodzenia.\u00a0 Przyda nam si\u0119, poniewa\u017c w\u0119dr\u00f3wka poza nielicznymi i niewielkimi osadami ludzkimi r\u00f3\u017cni si\u0119 od spaceru po Krup\u00f3wkach w ciep\u0142y, lipcowy dzie\u0144.<\/p>\n

O tym, dlaczego nie nale\u017cy \u015bmieci\u0107, wie chyba ka\u017cdy z nas. Wszystkie powody na Svalbardzie pozostaj\u0105 aktualne, ale dochodz\u0105 te\u017c nowe. Parafrazuj\u0105c znane powiedzenie, mo\u017cna napisa\u0107, \u017ce za odpadem nied\u017awied\u017a \u015bladem. Paradoksalnie, nasz brak kultury i rozs\u0105dku mo\u017ce zaskutkowa\u0107 zaproszeniem na obiad od tego najwi\u0119kszego l\u0105dowego drapie\u017cnika. Je\u015bli mamy szcz\u0119\u015bcie, a w\u0142a\u015bciwie bardzo du\u017co szcz\u0119\u015bcia, przed nied\u017awiedziem naszymi \u015bmieciami zainteresuje si\u0119 mniejsze zwierz\u0119. Lis mo\u017ce si\u0119 ud\u0142awi\u0107 papierkiem, a renifer zapl\u0105ta\u0107 w lin\u0119 pozostawion\u0105 na miejscu obozowiska. Ponadto, plastik, kt\u00f3ry rozk\u0142ada si\u0119 setki lat, w warunkach arktycznych rozk\u0142ada si\u0119 o wiele wi\u0119cej setek lat. Zimno konserwuje.<\/p>\n

\"\"<\/a>Po Svalbardzie nale\u017cy porusza\u0107 si\u0119 w grupach, uzbrojonych w oczy dooko\u0142a g\u0142owy, bro\u0144 paln\u0105 i pie\u015b\u0144 na ustach. Podstawowym zagro\u017ceniem s\u0105 nied\u017awiedzie, kt\u00f3rych lepiej ba\u0107 si\u0119 z daleka. Ha\u0142as pomaga im odwzajemni\u0107 ten strach. Aby utrzyma\u0107 dystans, nale\u017cy prowadzi\u0107 sta\u0142\u0105 obserwacj\u0119 terenu dooko\u0142a. U\u0142atwiaj\u0105 to drzewa, kt\u00f3rych wysoko\u015b\u0107 dor\u00f3wnuje grubo\u015bci podeszwy buta, a utrudniaj\u0105 za\u0142amania terenu. Gdy szcz\u0119\u015bliwie zaobserwujemy nied\u017awiadka z daleka, rozs\u0105dek i Guwernator nakazuj\u0105 nie wchodzi\u0107 mu w drog\u0119. Zw\u0142aszcza, je\u015bli wygl\u0105da (nied\u017awied\u017a, nie Guwernator) on na zaniedbanego lub obdarzonego potomstwem. To ostatnie mo\u017cna pozna\u0107 po towarzysz\u0105cych mu mniejszych nied\u017awiadkach.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Gdy na zej\u015bcie z drogi jest za p\u00f3\u017ano, jeszcze nie wszystko stracone. Ludzkie mi\u0119so pono\u0107 nie jest ani smaczne, ani po\u017cywne, dlatego misie schodz\u0105 z kursu du\u017co ch\u0119tniej ni\u017c latarnie morskie i sosny syberyjskie.\u00a0Cz\u0119sto wystarczy nieudolne wykonanie szanty, wzgl\u0119dnie postraszenie drapie\u017cnika rakiet\u0105 sygnalizacyjn\u0105, w ostateczno\u015bci strza\u0142em ostrzegawczym z broni palnej.Nale\u017cy przy tym mie\u0107 na uwadze, \u017ce rykoszet tu\u017c przed zwierzem mo\u017ce go zrani\u0107 (gniew Guwernatora murowany), a tu\u017c za nim zmotytowa\u0107 do szar\u017cy w naszym kierunku. Gdy ju\u017c wiadomo, \u017ce \u201ealbo on, albo ja\u201d, pozostaje strzela\u0107, aby zabi\u0107. Pud\u0142o, ale tak\u017ce headshot znaczy \u201eon\u201d, trafienie w tr\u00f3jk\u0105t o boku 30 cm na klatce piersiowej \u2013 \u201eja\u201d, a strza\u0142 z odleg\u0142o\u015bci wi\u0119kszej od 30 metr\u00f3w \u2013 Guwernator. Gdy wygramy pojedynek, nale\u017cy natychmiast zadzwoni\u0107 po ekip\u0119, kt\u00f3ra przyleci \u015bmig\u0142owcem, dok\u0142adnie zbada okoliczno\u015bci zaj\u015bcia i zabierze nieboszczyka na miejsce wiecznego spoczynku, kt\u00f3rym cz\u0119sto jest muzeum. Nie wiadomo, czy nied\u017awied\u017a ma obowi\u0105zek poinformowa\u0107 Guwernatora o ka\u017cdym zjedzonym tury\u015bcie.<\/p>\n

\"\"<\/a>Jednym z podstawowych atut\u00f3w teren\u00f3w arktycznych jest ich dziko\u015b\u0107 i niedost\u0119pno\u015b\u0107. Miejsc, gdzie nie mo\u017cna kupi\u0107 waty cukrowej i \u201ewydziara\u0107 si\u0119\u201d henn\u0105 jest coraz mniej, dlatego wypada by\u0107 wdzi\u0119cznym naszym poprzednikom, \u017ce zostawili nam Svalbard w stanie, w jakim i my powinni\u015bmy zostawi\u0107 go nast\u0119pnym pokoleniom.<\/p>\n

Adam Lenartowski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Poniewa\u017c Panorama min\u0119\u0142a ju\u017c Przyl\u0105dek P\u00f3\u0142nocny, warto przypomnie\u0107 sobie, jak nale\u017cy si\u0119 zachowywa\u0107 na Svalbardzie. Regu\u0142y narzucone przez Natur\u0119, Guwernatora i zdrowy rozs\u0105dek nie s\u0142u\u017c\u0105 tylko wizerunkowi odwiedzaj\u0105cych, ale przede wszystkim bezpiecze\u0144stwu, zar\u00f3wno ludzi, jak i przyrody nie ska\u017conej post\u0119pem cywilizacji. Wiele z tych wskaz\u00f3wek przyda si\u0119 wszystkim polarnikom. Niekt\u00f3re z nich s\u0105 oczywiste, ale […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[5,11],"tags":[],"class_list":["post-1070","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aktualnosci","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1070","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1070"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1070\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1099,"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1070\/revisions\/1099"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1070"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1070"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.jachtklub.wroclaw.pl\/svalbard2011\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1070"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}